• Provincie Gelderland

Bijzondere plantensoorten aangetroffen langs N344

VELUWE Minder vaak en op specifieke momenten maaien van bermen langs provinciale wegen werpt zijn vruchten af. Dat blijkt uit onderzoek dat in 2018 is uitgevoerd naar plantensoorten in de bermen langs provinciale wegen door medewerkers van het adviesbureau Ecogroen. Een aantal zeldzame planten, zoals bijenorchis, rapunzelklokje en kruipberm zijn bij dat onderzoek aangetroffen. Deze staan op de Rode Lijst van bedreigde planten. Opvallend is de aanwezigheid van in totaal 23 bijzondere soorten langs de N344 tussen de Veluwe en Apeldoorn, zoals brede wespenorchis, grasklokje, fraai hertshooi, hondsviooltje en kruipbrem. De weg ligt in het bos, met soms een vrij brede berm tussen het fietspad en de weg. 

Provincie Gelderland heeft ongeveer 1.150 kilometer aan wegen in beheer. Jaarlijks laat de provincie de bermen en bermsloten langs zo'n 300 kilometer van de provinciale wegen monitoren. Zo krijgt ze in beeld welke plantensoorten waar voorkomen. Daarmee evalueren ze het bermbeheer en passen ze het zo nodig aan. Dit doen ze sinds 2006.


MAAIEN Twaalf jaar monitoren en aanpassen van het bermbeheer werpt zijn vruchten af. Het afvoeren van maaisel zorgt voor een voedselarme bodem. Zo laat de bijenorchis zich de laatste jaren weer in droge bermen langs wegen in het rivierengebied zien. Door minder vaak en op specifieke momenten te maaien is deze zeldzame en bedreigde soort teruggekeerd. Ook andere karakteristieke plantensoorten van schrale gronden, zoals zandblauwtje, vroegeling, en muizenoor profiteren van deze wijze van bermbeheer. 

VERKEERSSLACHTOFFERS Er zijn in 2018 relatief veel uilen aangereden, onder andere langs de N309, N339 en N322. Deze vogels vinden hun voedsel in bermen met prooidieren, zoals muizen. Door het korthouden van de begroeiing op de eerste 1,5 meter langs de weg, zullen prooidieren zich hier minder snel in begeven. Uilen gaan dan op een grotere afstand van de weg jagen, met minder verkeersslachtoffers als resultaat. Hoewel het kort maaien vlak langs de weg voor planten nadelig lijkt, heeft het dus voordelen voor bepaalde diersoorten. Daarom brengen de provincie Gelderland variatie aan in het bermbeheer.

INSECTEN Ook wil de provincie de biodiversiteit in de bermen verhogen. Daarvoor zijn we op drie wegen een proef gestart met een andere manier van maaien: sinusmaaien. Hierbij blijft elke maaironde 1/3 staan en wordt 2/3 deel gemaaid. Elke keer dat er wordt gemaaid, blijft een ander deel staan. Zo ontstaat een gevarieerde bloemrijke berm waarin altijd schuilgelegenheid en voedsel is voor insecten en kleine zoogdieren. De biodiversiteit wordt zo gestimuleerd, wat goed is voor onder andere vlinders, bijen en vogels. Bovendien krijgen sommige planten meer tijd om zich uit te zaaien. In Noord-Holland zijn de eerste positieve effecten van deze vorm van maaien al zichtbaar. Provincie Gelderland laat ook onderzoek doen naar het effect op de bermen. Als dat positief uitpakt, zal het sinusmaaien in meer bermen worden toegepast.

LEERNETWERK De kennis en ervaring die we hebben opgedaan met twaalf jaar onderzoek en monitoring willen de provincie delen met Gelderse gemeenten en waterschappen. Daarom heeft ze Stichting Landschapsbeheer Gelderland gevraagd een leernetwerk ecologisch bermbeheer op te zetten. De aftrap was op 20 februari 2019 met een bestuurlijke startbijeenkomst. En binnenkort lanceert Stichting Landschapsbeheer Gelderland een digitaal kennisplatform. Kijk voor meer informatie op de pagina over het Leernetwerk Ecologisch Bermbeheer